I. Edicións críticas: Michaëlis (1990 [1904]: 145-146); Muriano Rodrígueza (1996: 89); Muriano Rodríguezb (1998: 489); Muriano Rodríguezc (2005: 230-231); Littera (2016: I, 499-500).
II. Outras edicións: Monaci (1875: 368-369); Braga (1878: 2o2); Machado & Machado (1958: VI, 151-152 [= LPGP 428-429]).
4 mí] min V 5 e] Et B; deten] decē B 6 -vos] uos BV; mia] ma B 7 faço] faco B 9 de] del B 11 morr[er]ei] moirey B 12 e] Et B 13 tomades] domades V 15 E as[s]i] Et asi B : E asi V; morrer] moirer B 16 mort’] morc BV 17 e] Et B 18 conselho] ꝯselhe B; atender] acender BV 22 E] Et B 23 morte mereci] morce merci B 24 guardade-vos] guardads̄ B 28 mort’a] morca BV
3-4 conselho, e quer-me matar / e a mí seeria melhor] conselh(o); e quer-se me matar, / e a min seria melhor Michaëlis 6 vos] vus Michaëlis; mia] ma Muriano Rodríguezb, Muriano Rodríguezc 7 vos] vus Michaëlis 8 torment'amor] troment'amor Michaëlis : torment'Amor Muriano Rodríguezb, Muriano Rodríguezc : troment'Amor Littera 10 ouv'] ouvo Muriano Rodrígueza, Muriano Rodríguezc 11 assi] [e] assi Littera 14 non no] non o Michaëlis, Muriano Rodrígueza, Muriano Rodríguezb, Muriano Rodríguezc : non'o Littera 15 as[s]i] asi Muriano Rodrígueza, Muriano Rodríguezb, Muriano Rodríguezc 21 se] pois Michaëlis 22 devedes saber] podedes fazer Michaëlis 22-28 om. Littera 23 vos] vus Michaëlis 24 vos] vus Michaëlis 25 todo é] tod'é Michaëlis 26 vos] vus Michaëlis 27 vos] vus Michaëlis
(I) Vivo en gran coita, señora, para a que Deus nunca me quixo dar remedio, e quéreme matar, e para min sería mellor; mais para o meu mal se detén, para vos vingar ben de min, miña señora, se vos causo pesar.
(II) E así me atormenta amor con tal coita que nunca outro home tivo unha igual, segundo eu penso: así morrerei, infeliz, e, señora, moito me agrada iso! Se iso vos causa pracer, eu non o debo temer.
(III) E así hei eu de morrer, vendo a miña morte ante min e sen poder adoptar unha solución nin esperala de parte ningunha do mundo; e ben sei, señora, que así morrerei, se tal é o voso pracer.
(IV) E ben o debedes saber se eu vos merecín a morte; mais, por Deus, sede prudente niso, pois todo está nas vosas mans; e, señora, preguntareivos se, polo servizo que vos procurei prestar, hei por iso de recibir morte.
Esquema métrico: 4 x 8a 8b 8b 8a 8c 8c 8b (I-II [= RM 163:33]) + 8a 8b 8b 8a 8c 8c 8a (III-IV [= RM 161:265])
Encontros vocálicos: 4 se͜e·ri·a; 25 todo‿é
Esta composición presenta dupla copia nos cancioneiros. En primeiro lugar, a copia de AB, con tres estrofas, é atribuída a Nuno Rodriguez de Candarei (UC 1470a); a segunda, en BV, baixo a autoría de Joan de Gaia, transmite unha versión de catro estrofas. En xeral, a crítica é coincidente en afirmar que Joan de Gaia, trobador con tendencia ás reelaboracións poéticas, refixo o texto inicial de Candarei (véxanse as edicións de Muriano Rodríguez, Marcenaro ou González, para alén de Russo 1993). Neste sentido, esta dupla versión é diverxente a respecto de UC 867 (dúas versións de Airas Nunez) ou 1235 (dúas versións de Pedr'Eanes Solaz).
Alén da estrofa ausente en AB, as diferenzas nas restantes estrofas son escasas, de modo que Carolina Michaëlis de Vasconcelos recolle unicamente unha versión (a do Cancioneiro da Ajuda coa adición da estrofa de BV). Contrariamente, Littera só edita a versión de BV (con autoría dubidosa) sen a cuarta estrofa.
En principio, a variante ma de B (vs. V) podería ser tamén unha forma correcta para o posesivo átono feminino (véxase nota a 104.18). Porén, débese advertir que, en xeral, a forma ma é produto dun erro de copia, como mostran as varias leccións <m\h/a> ou <m\h/as> dos apógrafos italianos: 599.13, 678.8, 966.8, 984.1, 1009.1, 1297.1. Para alén disto, en xeral a forma ma(s) aparece só nun dos cancioneiros, fronte aos restantes testemuños manuscritos coa forma <mia> ou <mha>: B vs. A (190.r1 na estrofa II, 197.9), AB vs. V (403.14, 404.1), V vs. B (505.3, 506.13 e 21, 554.10, 556.9, 557.17, 604.r2, 605.4 e 10, 609.4, 625.1, 636.1, 859.3, 887.5 e r1 nas estrofas I-III, 966.8, 970.12, 992.3, 1000.16, 1002.r2 na estrofa III, 1165.r2 na estrofa I, 1453.4 e 7, 1457.3, 1459.r1 e r2 na estrofa II, 1468.1, 1469.2, 1470b.6, 1483.r), AV vs. B (887.5 e r1 nas estrofas I-III), e B vs. V (548.5, 632.1, 634.13, 690.1, 1363.r2 na estrofa II).
Nótese a repetición da palabra rimante (én) nestes dous versos, feito que, en principio, constitúe unha anomalía na poética trobadoresca, sen relación con algúns artificios construtivos na rima. Tal reiteración rimática obsérvase esporadicamente ao longo do corpus: 14.48-50 (poderia), 524.9-11 (ei), 704.7-8 (eles), 734.19-20 (i), 783.22-23 (son), 821.16-17 (al), 838.7-11 (é), 879.19-20 (al), 923.10-11 (ei), 926.22-25 (ei), 935.18-20 (i), 1034.7-9 (quiser), 1043.14-15 (al), 1329.15-21 (vista), 1354.r1-r2, 1366.12-15 (i), 1387.10-14 (treedor), 1388.1-7 (talharon), 1477.23-25 (ali), 1506.2-3 (cantar), 1535.18-21 (i), 1540.14-18 (i), 1549.19-20 (én), 1633.8-14 (capa).
Nótese como os elementos auxiliares da perífrase aver + a + infinitivo (morrer) está ausente coa aparición do segundo infinitivo no v. 10: E as[s]i ei a morrer ... e nunca (ei a) poder filhar i conselho...
Anterior
